YLenh.comHiểu điều bác sĩ dặn để làm cho đúng
Tra cứu · Y Lệnh

Chữ viết tắt chỉ dạng thuốc và đơn vị trên đơn

Những chữ cho biết thuốc ở dạng nào và đếm bằng đơn vị gì: viên, ống, lọ, gói, tuýp, giọt, cùng các đơn vị khối lượng và thể tích hay bị đọc lẫn.

Chữ hay gặp

  • v: viên. Viên nén, viên nang, viên sủi, viên ngậm là các dạng viên khác nhau và cách dùng khác nhau.
  • ô: ống. Lọ, chai, túi: thường viết đủ chữ.
  • g hoặc gói: gói bột, gói cốm. Chữ g cũng là gam, nên phải nhìn ngữ cảnh.
  • Tuýp (týp): thuốc bôi dạng kem, mỡ, gel.
  • gtt hoặc giọt: giọt, dùng với thuốc nhỏ và với dịch truyền.
  • mg, g, mcg: mi-li-gam, gam, mi-crô-gam.
  • ml, l: mi-li-lít, lít.
  • UI, IU hoặc đv: đơn vị quốc tế, cách đo riêng của một số thuốc.
  • SL: số lượng được cấp cho cả đợt.
  • Dấu % cạnh tên dịch truyền hoặc thuốc bôi: nồng độ.

Dễ nhầm

  • mg với mcg: chênh nhau một nghìn lần. Chữ viết tay không rõ thì phải hỏi, không đoán.
  • Chữ g có thể là gam hoặc gói.
  • Số lượng (SL) là tổng số được cấp, không phải số dùng mỗi lần.
  • Viên giải phóng chậm, viên bao tan trong ruột thường không được bẻ, nghiền; trên vỏ hộp có thể chỉ có vài chữ cái ký hiệu.
  • Thìa cà phê, thìa canh ở mỗi nhà một cỡ; thuốc nước nên đong bằng dụng cụ đi kèm hộp thuốc.

Điều nên hỏi lại

  • Mỗi lần dùng bao nhiêu đơn vị, và đơn vị đó là viên, gói hay mi-li-lít?
  • Viên này có bẻ đôi hoặc nghiền được không?
  • Số lượng được cấp đủ dùng tới ngày nào?

Tra loại khác

Cách dùng

  1. Chọn nhóm gần nhất với chỗ bạn đang đọc: đường dùng thuốc, số lần và giờ, bữa ăn, dạng thuốc, theo dõi chăm sóc hay xét nghiệm.
  2. Dò chữ viết tắt trong danh sách; chú ý phần «Dễ nhầm» tô nền ở mỗi nhóm.
  3. Chép lại những chữ vẫn chưa hiểu để hỏi điều dưỡng, bác sĩ hoặc dược sĩ ở lần gặp gần nhất.

Hỏi đáp

Vì sao cùng một chữ mà mỗi bệnh viện hiểu một khác?

Phần lớn chữ viết tắt là thói quen nghề nghiệp, không phải một bảng thống nhất cho mọi nơi. Vì vậy cùng hai chữ cái có thể mang nghĩa khác nhau tuỳ khoa và tuỳ ngữ cảnh. Nghĩa đúng là nghĩa người viết y lệnh muốn nói, nên khi phân vân hãy hỏi chính khoa phòng đó.

Đọc hiểu y lệnh rồi thì người nhà có tự làm theo được không?

Hiểu để phối hợp và để hỏi cho đúng, không phải để tự thực hiện. Việc cho thuốc tiêm truyền, chỉnh máy, rút ống là của nhân viên y tế. Với thuốc uống tại nhà, hãy làm theo đơn và lời dặn; chữ nào chưa rõ thì hỏi dược sĩ trước khi dùng.

Chữ viết tay trên đơn không đọc được thì làm sao?

Đừng đoán. Hỏi lại ngay tại quầy phát thuốc hoặc nhờ dược sĩ đọc và ghi lại cho rõ tên thuốc, số lần dùng trong ngày và thời điểm dùng. Đoán sai một chữ số hay một đơn vị có thể thành dùng sai thuốc.

Công cụ có cho biết liều thuốc không?

Không. Trang chỉ giải nghĩa chữ viết tắt. Liều, tốc độ truyền và thời gian dùng của từng người do bác sĩ quyết định theo bệnh, cân nặng và chức năng gan thận, nên không có con số chung nào để tra.

Công cụ khác của Y Lệnh

Công cụ khác